మొహర్రం–త్యాగం, ధర్మం,న్యాయానికి ప్రతీక
మొహర్రం విశిష్టత – కర్బలా సందేశం – పీరీల వాస్తవికతపై ఈ69 న్యూస్ ప్రత్యేక కథనం
ప్రపంచవ్యాప్తంగా ముస్లింలు ఎంతో పవిత్రంగా భావించే ఇస్లామీయ సంవత్సరంలోని తొలి నెల మొహర్రం. చాలామంది దీనిని ఒక పండుగగా భావించినప్పటికీ, వాస్తవానికి మొహర్రం ఆనందోత్సవాల కంటే ఆత్మపరిశీలన, త్యాగం, న్యాయం, ధర్మం, సహనం, విశ్వాసం వంటి గొప్ప విలువలను గుర్తుచేసే పవిత్రమైన కాలం. ఈ నెలలో జరిగే చారిత్రక సంఘటనలు మానవ చరిత్రలో చెరగని ముద్ర వేశాయి.
మొహర్రం అంటే ఏమిటి?
అరబిక్ భాషలో “మొహర్రం” అంటే “పవిత్రమైనది”, “నిషిద్ధమైనది” అనే అర్థం. ఇస్లాంలో అత్యంత పవిత్రంగా పేర్కొన్న నాలుగు మాసాలలో మొహర్రం ఒకటి. ఈ నెలతోనే ఇస్లామీయ నూతన సంవత్సరం ప్రారంభమవుతుంది.అయితే ఇతర నూతన సంవత్సరాల మాదిరిగా వేడుకలు, సంబరాలు నిర్వహించడం ఇస్లాంలో సంప్రదాయం కాదు.ప్రార్థనలు, దైవభక్తి, ఉపవాసం, దానధర్మాలు, ఆత్మపరిశీలనకు ఈ నెలకు ప్రత్యేక ప్రాధాన్యం ఉంది.
కర్బలా – మానవ చరిత్రలో చెరగని అధ్యాయం
మొహర్రం నెలలోని 10వ తేదీ (యౌముల్ ఆషూరా) నాడు క్రీ.శ. 680లో నేటి ఇరాక్లోని కర్బలా మైదానంలో జరిగిన సంఘటన ప్రపంచ చరిత్రలో అత్యంత విషాదకరమైనదిగా నిలిచింది. ప్రవక్త ముహమ్మద్ (సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం) మనవడు ఇమామ్ హుసైన్ (రదియల్లాహు అన్హు), అధికార దుర్వినియోగం, నియంతృత్వం, అన్యాయానికి తలవంచకుండా సత్యం కోసం నిలబడ్డారు. నీటి సరఫరా నిలిపివేసినా, ఆకలి, దాహంతో చిన్నారులు సహా కుటుంబ సభ్యులు తీవ్ర ఇబ్బందులు పడినా ఆయన తన ధర్మాన్ని విడిచిపెట్టలేదు.చివరకు ఆయనతో పాటు ఆయన కుటుంబ సభ్యులు, సహచరులు వీరమరణం పొందారు. ఈ సంఘటన ఒక యుద్ధం మాత్రమే కాదు; సత్యం అన్యాయంపై సాధించిన నైతిక విజయంగా ప్రపంచ చరిత్రలో నిలిచిపోయింది.
ఆషూరా రోజు ప్రత్యేకత
ఇస్లామీయ సంప్రదాయం ప్రకారం ఆషూరా రోజుకు మరో విశిష్టత కూడా ఉంది.ఈ రోజున ప్రవక్త మూసా (అలైహిస్సలాం) మరియు ఆయన అనుచరులను అల్లాహ్ ఫిరౌన్ అణచివేత నుంచి రక్షించిన సందర్భంగా కృతజ్ఞతార్థం ఉపవాసం ఉండేవారని హదీసులు పేర్కొంటాయి.దీనిని కొనసాగిస్తూ ప్రవక్త ముహమ్మద్ (సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం) కూడా ఆషూరా ఉపవాసాన్ని ప్రోత్సహించారు.సాధారణంగా మొహర్రం 9, 10 లేదా 10, 11 తేదీల్లో ఉపవాసం ఉండడం (సున్నత్) సాంప్రదాయంగా భావించబడుతుంది.
మొహర్రం సందర్భంగా కనిపించే ఆచారాలు – ఇస్లాం ఏమి చెబుతుంది?
భారతదేశంలోని కొన్ని ప్రాంతాల్లో మొహర్రం సందర్భంగా పీర్ల ఊరేగింపులు, ఛాతీలు కొట్టుకోవడం, శరీరాన్ని గాయపరుచుకోవడం, కత్తులతో స్వీయహింస వంటి ఆచారాలు కనిపిస్తుంటాయి. ఇవి కొన్ని ప్రాంతీయ, సాంస్కృతిక సంప్రదాయాల ప్రభావంతో ఏర్పడినవి. అయితే ఖుర్ఆన్ మరియు ప్రవక్త ముహమ్మద్ (స) బోధనల ప్రకారం స్వీయహింస, శరీరాన్ని గాయపరచుకోవడం ఇస్లాం ప్రోత్సహించదు. ఇమామ్ హుసైన్ (ర.అ) త్యాగాన్ని స్మరించుకోవడం అంటే ఆయన చూపిన ధర్మం, నిజాయితీ, న్యాయం, సహనం, త్యాగం వంటి విలువలను జీవితంలో ఆచరించడమే నిజమైన నివాళిగా భావిస్తారు.
పీరీల సంప్రదాయం – వాస్తవికత ఏమిటి?
తెలంగాణ, ఆంధ్రప్రదేశ్తో పాటు భారతదేశంలోని అనేక ప్రాంతాల్లో మొహర్రం సందర్భంగా పీరీలు (తాజియాలు) తయారు చేసి ఊరేగించడం ఆనవాయితీగా కొనసాగుతోంది. వీటిని వెదురు, కలప, లోహం, రంగురంగుల దుస్తువులతో అలంకరించి కర్బలా సమాధుల ప్రతీకగా రూపొందిస్తారు. కొన్ని ప్రాంతాల్లో హిందువులు, ముస్లింలు కలిసి ఈ ఊరేగింపుల్లో పాల్గొనడం సామరస్యానికి నిదర్శనంగా కనిపిస్తుంది.అయితే పీరీలు ఊరేగించడం ఇస్లాం మతం నిర్దేశించిన మతపరమైన ఆరాధనా విధానం కాదు.ఖుర్ఆన్లో గానీ, ప్రవక్త ముహమ్మద్ (సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం) బోధనల్లో గానీ, ఆయన సహచరుల ఆచరణలో గానీ పీరీలు నిర్మించడం లేదా ఊరేగించడం గురించి ఆదేశాలు లేవు.చరిత్రకారుల అభిప్రాయం ప్రకారం, పీరీల (తాజియా) సంప్రదాయం కర్బలా సంఘటనను స్మరించుకునే సాంస్కృతిక ఆచారంగా తరువాతి శతాబ్దాల్లో కొన్ని ప్రాంతాల్లో అభివృద్ధి చెందింది.కాలక్రమేణా భారత ఉపఖండంలో ఇది స్థానిక సంస్కృతులతో మిళితమై ప్రత్యేక రూపాన్ని సంతరించుకుంది.ఇస్లాం బోధనల ప్రకారం, ఇమామ్ హుసైన్ (ర.అ) త్యాగాన్ని స్మరించుకోవడం అంటే పీరీలకు మొక్కులు పెట్టడం లేదా వాటిని పవిత్ర వస్తువులుగా భావించడం కాదు. ఆయన చూపిన సత్యం, న్యాయం, త్యాగం, సహనం, అల్లాహ్ పట్ల అచంచల విశ్వాసం వంటి ఆదర్శాలను జీవితంలో ఆచరించడమే నిజమైన నివాళి.అందువల్ల మొహర్రం సందర్భంగా కనిపించే పీరీల ఊరేగింపులను ఒక స్థానిక సాంస్కృతిక సంప్రదాయంగా చూడాలి.వాటిని ఇస్లాం మతంలో తప్పనిసరి ఆరాధనా విధానంగా లేదా మత ఆజ్ఞగా పరిగణించడం సరైనది కాదు.
మొహర్రం ఇచ్చే శాశ్వత సందేశం
మొహర్రం మనకు కేవలం ఒక చారిత్రక సంఘటనను గుర్తు చేయదు. అది ప్రతి మనిషికి ఒక గొప్ప జీవిత పాఠాన్ని అందిస్తుంది.సత్యం కోసం ఎలాంటి పరిస్థితుల్లోనూ రాజీపడకూడదు.అధర్మం, అన్యాయాన్ని ధైర్యంగా ఎదిరించాలి.అధికారానికి కాదు, న్యాయానికి అండగా నిలవాలి.మానవత్వం, కరుణ, సహనం, త్యాగం వంటి విలువలను ఆచరించాలి.సమాజంలో శాంతి, సోదరభావం, నైతిక విలువలను పెంపొందించాలి.
అహ్మదీయ ముస్లిం దృక్కోణం
అహ్మదీయ ముస్లింల దృష్టిలో ఇమామ్ హుసైన్ (ర.అ) ఇస్లాం కోసం అపూర్వ త్యాగం చేసిన మహనీయుడు. ఆయన త్యాగాన్ని గౌరవిస్తూ, స్వీయహింసకు దూరంగా ఉండి, ప్రార్థనలు, ఉపవాసం, ఖుర్ఆన్ అధ్యయనం, దానధర్మాలు, నైతిక జీవనం ద్వారా ఆయన ఆదర్శాలను అనుసరించడమే నిజమైన స్మరణగా భావిస్తారు.మొహర్రం ఒక మతపరమైన సంప్రదాయం మాత్రమే కాదు;అది సత్యం కోసం పోరాడిన చరిత్ర, న్యాయం కోసం చేసిన త్యాగం, మానవత్వాన్ని కాపాడిన మహోన్నత గాథ.కర్బలా సందేశం ప్రతి యుగానికీ వర్తిస్తుంది.అధర్మం ఎంత బలంగా కనిపించినా, చివరికి గెలిచేది సత్యమే అనే నమ్మకాన్ని మొహర్రం ప్రపంచానికి గుర్తుచేస్తుంది.”త్యాగం చేసినవారు చరిత్రలో నిలిచిపోతారు… ధర్మం కోసం జీవించినవారు మానవాళికి మార్గదర్శకులవుతారు”-ఇదే మొహర్రం మనకు అందించే శాశ్వత సందేశం.
ముహమ్మద్ సలీం ఈ69న్యూస్ -తెలుగు గళం దినపత్రిక తెలంగాణ స్టేట్ బ్యూరో రిపోర్టర్
About The Author
